50% meer vermoedens van misstanden gemeld in 2023

In 2023 heeft het Huis voor Klokkenluiders 369 meldingen binnengekregen van vermoedelijke misstanden op het werk. Dat is 50% meer dan in 2022. Ook de complexiteit van de misstanden is toegenomen. Veel meldingen gaan over sociale (on)veiligheid en grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer. De andere onderwerpen waren vaak de omgang met bedrijfsgeheimen en persoonsgegevens, vermoedens van fraude of het overtreden van veiligheidsvoorschriften. Dat blijkt uit het jaarverslag 2023 van het Huis voor Klokkenluiders.

Werkgerelateerde misstanden

Iedere werknemer die een werkgerelateerde misstand wil aankaarten, kan dat doen bij het Huis voor Klokkenluiders. Die geeft een onafhankelijk, vertrouwelijk en kosteloos advies. Volgens Wilbert Tomesen, voorzitter Huis voor Klokkenluiders helpt het als melders daarbij ook toestemming geven dat de werkgever weet dat er een melding is gedaan. ‘Zodra werkgevers weten dat het Huis meekijkt met de omgang met een melding, is alleen dat al vaak een trigger om nog eens extra goed naar de zaak te kijken. Dit leidt bij werkgevers geregeld tot aanpassing van de ingezette lijn.’

Vertrouwenspersonen

Ook vertrouwenspersonen kloppen vaak aan bij het Huis, voor advies over een individuele casus in hun organisatie of voor algemenere vragen over de rol van vertrouwenspersonen bij meldingen. Vaak blijken vertrouwenspersonen niet altijd over de nodige kennis over meldingen te beschikken, zeker als de werkgever niet voldoende investeert in het faciliteren van de vertrouwenspersoon.

Sanctie

Tot nu toe kan het Huis geen sancties opleggen. Dat kan snel veranderen. Het kabinet heeft al een wetswijziging ingediend bij de Tweede Kamer die het mogelijk maakt boetes uit te delen aan werkgevers die zich niet aan de Wet bescherming klokkenluiders (Wbk) uit 2023 houden. Die geldt niet alleen voor bestaande werknemers, maar ook voor oud-werknemers en zzp’ers.